CRI 80 czy CRI 90? Co oznacza współczynnik oddawania barw?

Dwie żarówki LED mogą mieć taką samą temperaturę barwową, podobną liczbę lumenów i zbliżoną moc, a mimo to oświetlone nimi wnętrze będzie wyglądało inaczej. Pod jednym światłem kolory mogą wydawać się naturalne i wyraziste, a pod drugim bardziej przygaszone lub mniej zbliżone do rzeczywistości. Jednym z parametrów, który odpowiada za tę różnicę, jest CRI, czyli współczynnik oddawania barw.
Najczęściej spotykamy źródła światła o CRI 80 oraz CRI 90+. Czy wyższa wartość zawsze oznacza lepszy wybór? Niekoniecznie. Wszystko zależy od miejsca, w którym światło będzie używane, oraz od tego, jak duże znaczenie ma dla nas wierne odwzorowanie kolorów.
Spis treści
1. Co to jest CRI i co oznacza Ra?
CRI (Color Rendering Index) określa, jak wiernie kolory oświetlanych przedmiotów są odwzorowywane przez dane źródło światła w porównaniu z odpowiednim światłem referencyjnym. Im wyższy współczynnik CRI, tym bardziej naturalnie powinny wyglądać kolory.
Najwyższa wartość to CRI 100. W praktyce popularne żarówki i oprawy LED najczęściej oferują CRI na poziomie co najmniej 80, natomiast coraz większy wybór stanowią źródła światła o CRI 90 lub wyższym.
Parametr ten bywa również oznaczany jako Ra, dlatego w specyfikacjach żarówek można spotkać zarówno zapis CRI 90, jak i Ra 90.
CRI określa przede wszystkim, jak wiernie oświetlenie pozwala postrzegać kolory otaczających nas przedmiotów.
2. CRI 80 a CRI 90 - jaka jest różnica i gdzie je stosować?
Różnica pomiędzy CRI 80 i CRI 90 nie polega na tym, że jedno źródło światła świeci mocniej. Dotyczy przede wszystkim jakości odwzorowania barw.
| Wartość CRI | Odwzorowanie kolorów | Gdzie sprawdzi się najlepiej i dlaczego? |
|---|---|---|
| poniżej 80 | mniej wierne | Miejsca, w których dokładne rozpoznawanie kolorów nie ma większego znaczenia, np. wybrane przestrzenie techniczne lub pomocnicze. |
| CRI 80-89 | dobre | Korytarze, klatki schodowe, garaże i pomieszczenia gospodarcze - światło ma tam przede wszystkim zapewniać dobrą widoczność, a precyzyjne odwzorowanie kolorów zwykle nie jest kluczowe. |
| CRI 90-94 | bardzo dobre | Kuchnia i jadalnia - naturalniej wyglądają produkty i potrawy; łazienka i okolice lustra - łatwiej ocenić odcień skóry; garderoba - kolory ubrań są wierniej odwzorowane; salon - lepiej prezentują się kolory mebli, drewna i dekoracji. |
| CRI 95+ | bardzo wysokie | Miejsca, w których dokładna ocena kolorów ma szczególne znaczenie, np. fotografia, praca z kolorem, wybrane stanowiska projektowe czy specjalistyczne ekspozycje. |
CRI 80 zapewnia dobre odwzorowanie kolorów i w wielu zastosowaniach jest w zupełności wystarczające. Przy CRI 90+ różnica staje się bardziej zauważalna tam, gdzie zwracamy uwagę na subtelne odcienie - np. skóry, ubrań, żywności, drewna czy elementów wystroju.
Dobrym przykładem są dwie żarówki o barwie 3000 K. Obie emitują ciepłe białe światło, ale przy CRI 90+ kolory mogą wyglądać naturalniej i być łatwiejsze do rozróżnienia. Sama temperatura barwowa pozostaje przy tym taka sama.


3. CRI, Kelwiny i lumeny - jak dobrać parametry światła?
Podczas wyboru żarówki łatwo pomylić CRI z innymi wartościami widocznymi na opakowaniu. Tymczasem CRI, Kelwiny i lumeny opisują różne właściwości światła.
- CRI określa, jak wiernie odwzorowywane są kolory.
- Temperatura barwowa podawana w Kelwinach (K) informuje, czy światło jest ciepłe, neutralne czy chłodne.
- Lumeny (lm) określają strumień świetlny, czyli w praktyce informują, ile światła emituje dane źródło.


Parametry te należy oceniać niezależnie, ale przy wyborze oświetlenia warto brać je pod uwagę łącznie. CRI 90 nie oznacza automatycznie większej jasności - żarówka 800 lm CRI 80 może emitować więcej światła niż model 600 lm CRI 90.
Jeśli zależy nam na jasności, należy porównywać lumeny, jeśli na charakterze światła - temperaturę barwową, a jeśli na naturalnym wyglądzie kolorów - współczynnik CRI. Znaczenie mogą mieć także kąt świecenia, możliwość ściemniania oraz miejsce zastosowania.
Przy zakupie żarówki LED warto więc patrzeć na parametry łącznie. Wysokie CRI ma największe znaczenie wtedy, gdy zależy nam na możliwie naturalnym wyglądzie oświetlanych kolorów, natomiast w wielu zastosowaniach ogólnych CRI 80 będzie w pełni wystarczające.
Polecane

Żarówka LED Tubularna E27 11W = 75W 1055lm 4000K Neutralna CRI90 200° Ściemnialna SUPERSTAR PLUS CLASSIC Osram

Żarówka LED E27 A60 7.2W = 75W 1055lm 2200-2700K Ciepła CRI90 FILAMENT Ściemnialna WarmGlow Philips

Żarówka LED GU10 Reflektor PAR16 4.7W = 50W 345lm 2700-6500K TW Inteligentna SMART WiFi Bluetooth Aplikacja WiZ Philips

Żarówka LED R50 Reflektor E14 5.9W = 60W 350lm 2700K Ciepła CRI90 36° Ściemnialna SUPERSTAR Osram



